• काठमाडौं,फागुन ८ गते सनिवार ।।
• जनप्रभाव न्यूज

नेपाल वायुसेवा निगम ४५ अर्ब रुपैयाँ ऋणका कारण घिटिघिटी अवस्थामा छ । कर्मचारी संचयकोष र नागरिक लगानीकोषको करिब ३४ अर्ब ऋणमा त सरकार जमानी बसेको छ । तर ११ अर्ब ऋणको जमानत नै छैन । यस्तो दुर्गतिपूर्ण अवस्थामा रहेको निगमले बिक्री गरेको विमान समेत समयमा सम्बन्धित कम्पनीलाई हस्तान्तरण नगर्दा करिब ६५ अर्ब रुपैयाँ गुुम्ने भएको छ । निगमले बोइङ–७५७ विक्री गरेको १ वर्ष भन्दा बढी भइसकेको छ ।

तर उक्त विमान किन्ने अमेरिकी कम्पनी सीएसडीएसले अहिलेसम्म लगेको छैन । र, अब लाने अवस्था पनि छैन । उक्त विमान २०७६ मंसिरमा ६७ करोडमा अमेरिकी कम्पनी सीएसडीएसले खरिद गर्ने गरी सम्झौता भएको थियो । बोलकबोलमा सीएसडीएसले ५.७१ मिलियन डलर (करिब ६५ करोड रूपैयाँ) मा उक्त बोइङ खरिद गर्न तयार भई बैनाबापत पैसा पनि दिएको थियो । त्यो विमान बिक्री गरेको ३ महिनाभित्रै सम्बन्धित कम्पनीलाई दिइसक्नुपर्ने थियो ।

तर निगमको नेतृत्वले उक्त बोइङ–७५७ खरिद गर्ने कम्पनीलाई लैजानका लागि पहल नै गरेन । उक्त कम्पनीका प्रतिनिधि विमान लैजानका लागि आए पनि आवश्यक समन्वय र सहयोग नगरेका कारण फर्किएको निगमकै अधिकारी बताउँछन् ।

विमान विक्री सम्झौता गरी बैनावापत निगमले ३ करोड रुपैयाँ लिइसकेपछि छिटोभन्दा छिटो उक्त बोइङ कम्पनीलाई दिएको भए निगमले ६५ करोड रुपैयाँ गुमाउनुपर्ने थिएन । तर निगमका तत्कालीन कार्यकारी अध्यक्ष मदन खरेलले २०७६ माघ ६ मा राजीनामा दिएपछि निगमका अधिकारी र पर्यटन मन्त्रालयले चासो नै नदिँदा सीएसडीएस पुनः आउने सम्भावना टरेको छ ।
कोभिड–१९ पछि सीएसडीएसले बोइङ लैजाने बारेमा निगमसँग कुनै खालको संवाद गरेको छैन । अब विमान उडाएर लैजाने अवस्था पनि छैन । खरिद सम्झौता भएको ३ महिनासम्म उक्त बोइङ उडाएर लैजानसक्ने अवस्था थियो । त्यही भएर निगमले छिटोछिटो प्रक्रिया टुंग्याएको थियो । तर अब उडाएर लैजान सक्ने अवस्था पनि छैन । अब विमान पत्रुको मूल्यमा विक्री गर्नुपर्ने अवस्था आएको छ । यो अवस्था निगमको नेतृत्व लिएका अध्यक्ष सुशील घिमिरे र महाप्रबन्धक डिमप्रसाद पौडेलले लिनुपर्छ, निगमका एक अधिकारी भन्छन् ।

मन्त्रालयबाट प्रतिनिधित्व गर्ने सञ्चालक बुद्धिसागर लामिछानेले पनि बोइङ विक्री गरिसकेपछि खरिदकर्तालाई आवश्यक सहयोग नगरी निगमलाई ६७ करोड घाटामा पार्ने काम गरेका छन् । निगमले बोइङ–७५७ पटक पटक प्रतिस्पर्धा गराएर ६५ करोड विक्री गर्ने मौका पाएको थियो । तर त्यो मौका निगमकै कारण गुम्न पुगेको छ । जब कि सोही मोडलको बोइङ–७५७ तीन वर्ष अघि तत्कालीन महाप्रबन्धक सुगतरत्न कंसाकारले १४ करोडमा बीबी एयरलाई बेचेका थिए । बीबी एयरका तर्फबाट उक्त बोइङ किन्ने सम्झौतामा निगमका सञ्चालक समिति सदस्य अच्युत पहाडीले हस्ताक्षर गरेका थिए ।

बीबी एयरका कर्मचारी पहाडी निगम सञ्चलक समिति सदस्य भएकोमा छानबिन गर्नुपर्ने माग भए पनि उनले कन्सलट्यान्ट रहेको भनेर झुक्याउँदै आएका छन् । विक्री गरिएको बोइङ अहिलेसम्म नलगिएको बारेमा निगमका महाप्रबन्धक डिमप्रकाश पौडेलले भने, ‘हामीले ताकेता गरिरहेका छौं ।’ कहिलेसम्म ताकेता गर्नुहुन्छ, अब त उडाएर लैजाने अवस्था छैन भन्ने प्रश्नमा उनले भने, ‘अब निश्चित म्याद दिएर पत्राचार गर्छाैं । आएन भने बैनाको रकम जफत गर्छाैं ।’ पौडेलले जफत नगरे पनि सम्झौतामै उक्त रकम जफत हुने उल्लेख छ ।
यसैबीच निगम सञ्चालक समितिका सदस्य अच्यूतराज पहाडीको पदावधि सकिँदैछ । उनको पदावधि सकिएपछि निगमको बोर्ड सदस्य बन्नका लागि विभिन्न व्यक्तिहरु तम्सिएका छन् । निगमकै पूर्व कर्मचारी युवराज अधिकारीको नाम पनि चर्चामा छ ।